W bazie wiedzy znajduje się  3890  pytań wraz z odpowiedziami.
   Aktualności Szkolenia Ważne informacje Cennik Kalkulator wynagrodzeń Kontakt #

URLOPY OJCOWSKIE

GAZETA PODATKOWA (2010-04-29), autor: Ewa Madejek, Dorota Wyderska
www.gazetapodatkowa.pl - podatki, rachunkowość, prawo pracy, składki, zasiłki, emerytury, księgowość




Wymiar urlopu ojcowskiego

Pracownik-ojciec wychowujący dziecko ma prawo do urlopu ojcowskiego, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia. W latach 2010-2011 wymiar tego urlopu wynosi 1 tydzień. Od 2012 r. będzie wynosił 2 tygodnie. Takie regulacje wynikają z art. 1823 Kodeksu pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.).

Warunkiem skorzystania z urlopu ojcowskiego jest złożenie przez pracownika-ojca dziec­ka wniosku w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Pracodawca ma obowiązek uwzględnić prawidłowo złożony wniosek pracownika (art. 1823 § 2 K.p.). Pracownik-ojciec dziecka do wniosku o udzielenie urlopu ojcowskiego powinien dołączyć dokument potwierdzający posiadanie dziecka w wymaganym wieku, np. skrócony akt urodzenia dziecka oraz oświadczenie o jego wychowywaniu. Przy udzielaniu urlopu ojcowskiego tydzień odpowiada 7 dniom kalendarzowym.

Ustawodawca nie ustanowił dodatkowych kryteriów, na podstawie których uzyskiwane jest prawo do tego urlopu. Zatem pracownik może skorzystać z omawianego urlopu w dowolnym czasie, byle przypadał on do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia. Ponadto dla skorzystania z tego uprawnienia nie jest istotny status matki dziecka. Oznacza to, że pracownik-ojciec może korzystać z urlopu ojcowskiego także wtedy, gdy matka dziecka przebywa na urlopie macierzyńskim, dodatkowym urlopie macierzyńskim, na urlopie wychowawczym, a nawet gdy nie pracuje.


Przykład

Zatrudniona w zakładzie pracownica, korzystająca do 30 kwietnia 2010 r. z urlopu macierzyńskiego, złożyła wniosek o udzielenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego w wymiarze 2 tygodni bezpośrednio po urlopie macierzyńskim. Będzie on przypadał od 1 do 14 maja br.

Ponadto o udzielenie urlopu ojcowskiego w okresie od 10 do 16 maja br. wystąpił pracownik-ojciec dziecka. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek ojca, jeżeli złożył go w terminie 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu.


Należy wyjaśnić, że przepisy Kodeksu pracy nie uzależniają wymiaru urlopu ojcowskiego od liczby dzieci urodzonych podczas jednego porodu. Zatem bez względu na to, czy przy jednym porodzie urodzi się jedno dziecko, bliźniaki czy trojaczki, pracownik w latach 2010-2011 może skorzystać tylko z jednego tygodnia urlopu ojcowskiego. Takie stanowisko zajmuje też Państwowa Inspekcja Pracy (por. pismo znak: GPP-316-4560-3-1/10/PE/RP). Powyższe nie dotyczy sytuacji, gdy pracownik-ojciec wychowuje więcej niż jedno dziecko w wieku do 12 miesięcy, które nie przyszły na świat przy tym samym porodzie. Wówczas na każde z tych dzieci przysługuje urlop ojcowski.




Obliczanie wieku dziecka

Urlop ojcowski można wykorzystać do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia. W celu ustalenia wieku dziecka należy zastosować przepis art. 112 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 1964 r. nr 16, poz. 93 ze zm.) o terminach. Jak wynika z przytoczonej regulacji prawnej, termin oznaczony w tygodniach, miesiącach i latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca. Branie pod uwagę nazwy dnia jest właściwe, gdy termin został oznaczony w tygodniach. Jeżeli w miesiącach lub latach - przy ustalaniu końca terminu uwzględnia się datę. Przy czym przy obliczaniu wieku osoby fizycznej termin upływa z początkiem ostatniego dnia (tj. o godz. 000).


Przykład

Zatrudniony w firmie pracownik w dniu 23 kwietnia 2010 r. złożył wniosek o udzielenie urlopu ojcowskiego w okresie od 3 do 9 maja br. na dziecko urodzone 10 maja 2009 r.

Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika, gdyż został zachowany 7-dniowy termin na złożenie wniosku. Urlopu ojcowskiego można udzielić do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia. W omawianym przypadku 12. miesiąc życia dziecka upłynie 10 maja 2010 r. o godz. 000. Urlop ojcowski można więc wykorzystać do 9 maja br. włącznie.


Prawo do zasiłku macierzyńskiego

Za czas urlopu ojcowskiego pracownikowi przysługuje zasiłek macierzyński na zasadach i warunkach określonych w ustawie o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2005 r. nr 31, poz. 267 ze zm.). Przyznaje ona pracownikowi-ojcu prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu ojcowskiego (art. 29 ust. 5a ustawy).


Ochrona zatrudnienia korzystających z urlopu ojcowskiego


Do pracowników korzystających z urlopów ojcowskich i objętych z tego tytułu szczególną ochroną zatrudnienia, odpowiednie zastosowanie znajdują następujące przepisy Kodeksu pracy przewidujące taką ochronę, w tym m.in.:

– art. 47 i art. 57 § 2 K.p. – zgodnie z którym w przypadku przywrócenia do pracy wyrokiem sądowym przysługuje prawo do wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy,
      
   – art. 163 § 3 K.p. – dający prawo do wykorzystania urlopu wypoczynkowego bezpośrednio po urlopie macierzyńskim,
      
– art. 177 K.p. – przewidujący szczególną ochronę stosunku pracy,
      
– art. 1832 K.p. – dający prawo powrotu po zakończeniu urlopu macierzyńskiego do pracy na dotychczasowym lub równorzędnym stanowisku.


Ubezpieczenia na urlopie ojcowskim

W okresie przebywania na urlopie ojcowskim osobom korzystającym z tego urlopu są naliczane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

Jak już wcześniej wyjaśniono, za okres urlopu ojcowskiego pracownikowi, który z niego korzysta, przysługuje zasiłek macierzyński. Osoby, które pobierają zasiłek macierzyński, podlegają z tego tytułu obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Ubezpieczeniom tym podlegają również osoby, które pobierają zasiłek macierzyński i:

– mają też inny tytuł do ubezpieczeń,
      
– posiadają ustalone prawo do emerytury lub renty.

Pobieranie zasiłku macierzyńskiego nie jest natomiast tytułem do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego. Niemniej jednak osoba pobierająca taki zasiłek zachowuje w tym czasie prawo do świadczeń zdrowotnych.


Rozliczenie składek

Dla osób pobierających zasiłek macierzyński podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi kwota wypłaconego zasiłku macierzyńskiego (czyli pełna kwota zasiłku przed potrąceniem zaliczki na podatek dochodowy).

Składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób pobierających zasiłek macierzyński w całości finansuje budżet państwa za pośrednictwem ZUS. Dlatego pracodawca jedynie nalicza je i wykazuje w raporcie ZUS RCA.

UWAGA!
Za pracowników powracających do pracy po urlopie ojcowskim pracodawca ma obowiązek opłacać składki na Fundusz Pracy i FGŚP.

Ponadto też w zakładach pracy oraz organach rentowych, które wypłacają zasiłki, ciąży z tego tytułu (jako na płatniku) obowiązek poboru zaliczki na podatek dochodowy. Z kolei osoba otrzymująca zasiłek macierzyński powinna po zakończeniu roku, na podstawie otrzymanych od płatnika informacji, wykazać kwoty otrzymanych zasiłków w składanym zeznaniu podatkowym.

Składki ubezpieczeniowe za osoby pobierające zasiłek macierzyński rozlicza się w zależności od tego, kto jest płatnikiem zasiłku.

W przypadku gdy ZUS jest płatnikiem zasiłku macierzyńskiego dla pracownika przebywającego na urlopie ojcowskim, to wtedy jest on również płatnikiem składek za tę osobę. ZUS powinien wówczas zgłosić pracownika do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych z tytułu pobierania zasiłku macierzyńskiego. Pracodawca natomiast, w okresie przebywania przez pracownika na urlopie ojcowskim i pobierania z ZUS zasiłku macierzyńskiego, wykazuje go w raporcie ZUS RSA z kodem świadczenia/przerwy 311 (zasiłek macierzyński z ubezpieczenia chorobowego). Wypełniając w raporcie ZUS RSA np. blok III.B., w polu 05. nie należy wtedy wpisywać liczby dni zasiłkowych (pole 06. pracodawca pozostawia puste lub wpisuje wartość 0,00).

W przypadku gdy pracownikowi przebywającemu na urlopie ojcowskim pracodawca wypłaca zasiłek macierzyński, ma on też obowiązek naliczyć za pracownika składki ubezpieczeniowe z racji pobieranego zasiłku.

Pracodawca uprawniony do wypłaty świadczeń z ubezpieczenia społecznego ma obowiązek zgłosić pracownika, któremu wypłaca zasiłek macierzyński do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych. Zgłoszenia do ubezpieczeń takiej osoby dokonuje się poprzez wykazanie jej z kodem tytułu ubezpieczenia 12 40 XX w imiennym raporcie miesięcznym ZUS RCA. Jest to traktowane na równi ze zgłoszeniem do ubezpieczeń. Pracodawca nie składa zatem w ZUS dodatkowo formularza ZUS ZUA.

Równocześnie w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego pracodawca wykazuje pracownika korzystającego z urlopu ojcowskiego z "pracowniczym" kodem tytułu ubezpieczenia 01 10 XX oraz kodem świadczenia/przerwy 311 (zasiłek macierzyński z ubezpieczenia chorobowego).


Przykład

Pracownik korzystał z przysługującego mu urlopu ojcowskiego w okresie od 9 do 15 marca 2010 r. Za ten okres pracodawca wypłacił mu na koniec marca br. zasiłek macierzyński w kwocie 692 zł. W marcu pracownik otrzymał też wynagrodzenie za pracę w kwocie 1.879 zł.

W dokumentach rozliczeniowych składanych do ZUS za marzec 2010 r. pracodawca wykazał pracownika w następujący sposób:





Gazeta Podatkowa nr 34 (658) z dn. 2010.04.29, strona 4
Autor: Ewa Madejek, Dorota Wyderska



Naliczanie wynagrodzeń i zasiłków z tytułu choroby i macierzyństwa według zasad obowiązujących w 2010 roku
Szkolenia we Wrocławiu (13 maja), Katowicach (14 maja), Gdańsku (18 maja), Poznaniu (17 czerwca)
zobacz więcej »





dodano: 2010-04-29 11:58







Podaj e-mail, aby otrzymywać
najświeższe informacje:

dodatkowe informacje »

     REKLAMA

  » znajdź więcej artykułów w archiwum
Podaj e-mail i poleć tę stronę znajomemu:
Od:
Do:
REKOMENDOWANE SERWISY
baza wiedzy       expert       zpchrpro       centrum szkolen     srodowisko     centrum
NASI PARTNERZY
popon       gazetapodatkowa       payu       elsa       isource       sygnity       press       beyond       thawte
O nas | Prywatność | Regulamin | Kontakt | Do góry


designed by INFO BAZA sp. z o.o. Wszystkie prawa zastrzeżone, kopiowanie i rozpowszechnianie materiałów zamieszczonych na stronie bez zgody właściciela serwisu zabronione.